İzmir’in bilinen tarihini 8.500 yıl öncesine taşıyan Yeşilova ve Yassıtepe Höyükleri’nde bu yılki hafriyat dönemi tamamlandı.
İZMİR (İGFA) – Yeşilova ve Yassıtepe Höyükleri’nde sürdürülen hafriyatlarda, İzmir’in 8.500 yıllık geçmişine ışık tutan yeni bulgulara ulaşıldı. Bu yıl bilhassa Yassıtepe’de yapılan çalışmalarda, üzerinde gerdanlık kabartmaları bulunan 5 bin yıllık özel kaplar ortaya çıkarıldı.
Kazı Lideri Doç. Dr. Zafer Derin, bu buluntuların periyodun toplumsal hayatında bayanın değerini ve İzmir’de kentleşmenin başlangıcını gösterdiğini vurguladı. Çıkarılan eserler Yeşilova Höyüğü Ziyaretçi Merkezi’nde Bornova Belediyesi konut sahipliğinde düzenlenen Klâsik Hafriyat Dönemi Kapanış Kahvaltı’nda tanıtıldı.
Kültür ve Turizm Bakanlığı, İzmir Büyükşehir Belediyesi, Bornova Belediyesi ve Ege Üniversitesi’nin takviyeleriyle yürütülen çalışmalarda, üzerinde gerdanlık kabartmaları bulunan 5 bin yıllık özel kaplar bulundu. Arkeologlar, bu yapıtların bayan figürleri ve ritüelleriyle bağlı olduğunu belirledi.
“KADIN, YASSITEPE’DE ÇOK ÖNEMLİ”
Kazı Başkanı Ege Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Zafer Derin, Yeşilova Höyüğü Ziyaret Merkezi’nde düzenlenen Hafriyat Kapanış Kahvaltısında 2025 döneminin dikkat çeken buluntularını tanıttı. Derin, “Bu aslında 2025 yılı için bir ayrılış ancak 2026 için de yeni başlangıçları oluşturacak bir kapanış. Gayemiz, kente turizm ve bilim açısından yeni bilgiler kazandırmak. İzmir’in hem birinci köy yerleşimini hem de birinci kent yerleşimini kazıyoruz” dedi.
Bu yılki hafriyatlarda bilhassa Geleceğe Miras Projesi kapsamında Yassıtepe’de yürütülen çalışmalara odaklandıklarını belirten Derin, “Milattan Evvel 2800 yıllarında zelzeleyle yıkıldığı düşünülen Erken Tunç Çağı yerleşiminde, yüzlerce çanak çömlek bulduk. Bunların büyük kısmı bayanlara adanmış özel kaplardan oluşuyor. Bayanı anımsatan gerdanlık kabartmalı kaplar, periyodun inanç ve toplumsal yapısına ışık tutuyor.” diye konuştu.

İZMİR’İN BİRİNCİ KENT ÖMRÜ YASSITEPE’DE BAŞLADI
Yassıtepe’de ortaya çıkarılan buluntuların, İzmir’in kentleşme sürecinin 5 bin yıl öncesine dayandığını kanıtladığını vurgulayan Derin, “Bu kaplar, kentin ticari ve kültürel hayatının başladığı periyodu temsil ediyor. Birtakım eserler büsbütün sağlam, kimileri ise itinayla restore edildi. Birden fazla sıvı unsur koymak hedefiyle yapılmış. Bu, o devirdeki ömür şekli hakkında kıymetli ipuçları veriyor.” sözlerini kullandı.
Derin, Yeşilova Höyüğü Ziyaretçi Merkezi’nin yıl içinde 20 binden fazla ziyaretçiyi ağırladığını belirterek, “Türkiye’de ziyaretçiyi birebir arkeologlar eşliğinde karşılayan ve anlatım yapan tek merkez burası. Sıkıntı ancak örnek bir model” dedi.
“YEREL İDARELERİN KÜLTÜREL SORUMLULUĞU ÇOK BÜYÜK”
Bornova Belediye Lider Yardımcısı His Bölük, Bornova Belediyesi’nin kazılara verdiği takviyenin değerine dikkat çekerek,“Ülkemizde tarihi mirasa sahip çıkmak konusunda kimi vakit eksikler yaşanabiliyor. Fakat Bornova Belediyesi olarak bu kıymetin farkında olmak ve müdafaa şuurunu sürdürmek bizim için çok kıymetli” tabirlerini kullandı.
KAYED Başkanı Halil İbrahim Aktaş ise, “Bu höyükler, burnumuzun tabanındaki büyük bir hazine. Bugün gelinen noktada Bornova, Homeros üzere bir kıymetiyle birlikte, Ege’nin değil dünyanın incisi olma yolunda ilerliyor” dedi.
GEÇMİŞİN İZİNDE, GELECEĞE IŞIK TUTAN HÖYÜKLER
Konuşmaların akabinde iştirakçiler, yeni keşfedilen yapıtların sergilendiği alanı gezdi. Ziyaretçiler, pişmiş topraktan yapılmış, libasyon (adak) kapları ve gerdanlık motifli çanaklarla binlerce yıl öncesinin İzmir’ine tanıklık etti. İzmir Büyükşehir Belediyesi, Bornova Belediyesi, Ege Üniversitesi ve Kültür ve Turizm Bakanlığı’nın dayanağıyla yürütülen hafriyatlar, 2026 yılında da devam edecek.