İzmir Körfezi’nin ekolojik geleceğini garanti altına almak hedefiyle düzenlenen “2025 Körfez Buluşması”nda arıtma tesislerinin yenilenmesi, taban tarama, modifiye kil uygulaması ve izleme sistemleri üzere stratejik adımlar bilim insanları ve sivil toplumla paylaşıldı.
İZMİR (İGFA) – İzmir Körfezi’nin mevcut durumunu kıymetlendirmek ve sürdürülebilir tahliller üretmek gayesiyle düzenlenen “2025 Körfez Buluşması”, İZDENİZ ve İzmir Sivil Toplum Örgütleri Platformu (İSTÖP) iş birliğinde Tarihi Bergama Vapuru’nda gerçekleştirildi. Toplantıya İzmir Büyükşehir Belediyesi Lider Vekili Dr. Levent Zafer Yıldır, İSTÖP–KONFED–KONVAK Genel Lideri Mehmet Aydoğan, İZDENİZ yöneticileri, İZSU Genel Müdürü Gürkan Erdoğan, akademisyenler ve çok sayıda STK temsilcisi katıldı.
Buluşmada, Körfez’de son iki yılda elde edilen güzelleşme bilimsel bilgilerle aktarılırken, pak bir Körfez için atılacak yeni adımlar da masaya yatırıldı.
“GEDİZ’İN KİRLİLİĞİ ÖNEMLİ BOYUTTA; YETKİ MAHALLÎ İDARELERDE DEĞİL”
İzmir Büyükşehir Belediyesi Lider Vekili Dr. Levent Zafer Yıldır, Körfez’in ana kirletici kaynaklarından biri olan Gediz Nehri’ne dikkat çekerek kontrol yetkisinin merkezi idarede olmasının büyük sorun yarattığını belirtti. Yıldır, modifiye kil uygulaması, uydu ve drone takviyeli izleme sistemleri ve Çiğli Arıtma Tesisi’ndeki dönüşümlerin Körfez için kritik kıymet taşıdığını söz etti.
Yıldır, Bayraklı açıklarındaki son kirlilik olayının kaynağının araştırıldığını, lakin denizlerde üç farklı bakanlığın yetkili olduğunu vurgulayarak kalıcı tahlil için merkezi idarenin takviyesinin koşul olduğunu lisana getirdi.
“21 BİLİM İNSANIYLA KÖRFEZ İÇİN ÇALIŞACAĞIZ”
İSTÖP–KONFED–KONVAK Genel Başkanı Mehmet Aydoğan, buluşmanın mahallî idareler ve sivil toplumun ortak hareket ettiği örnek bir model olduğunu belirterek, “21 bilim insanıyla birlikte Körfez’e nasıl katkı sunabileceğimizi bilimsel usullerle ortaya koyacağız” dedi.
Programın teknik sunum kısmında konuşan İZSU Genel Müdürü Gürkan Erdoğan, Alsancak, Konak, Karataş ve Karabağlar’da geniş kapsamlı yağmur suyu çizgisi yatırımlarının devam ettiğini söyledi. Kentteki 33 derenin tamamında yıllık yaklaşık 100 bin ton materyal çıkarıldığını belirten Erdoğan, Çiğli Atık Su Arıtma Tesisi’nin dördüncü fazının tamamlandığını ve tesisin 2019’da kaybettiği süreksiz faaliyet evrakını tekrar aldığını açıkladı. Erdoğan, “Tesis bugün tam kapasite ve mevzuata uygun biçimde çalışıyor. Körfez’e direkt olumsuz tesirine dair bir data yok” dedi.
ALG PATLAMASINDA 48 SAATTE SONUÇ: “KOKU VE BALIK VEFATLARI yüzde 80 AZALDI”
İZDENİZ Genel Müdürü Gökhan Marım, UNESCO tarafından doğrulanan modifiye kil yoluyla alg patlamalarına 48 saatte müdahale edebildiklerini söyledi. 2024 yazına kıyasla bu yıl koku şikâyetleri ve balık ölümlerinin yüzde 80 azaldığını belirten Marım, Körfez’deki dış kaynaklı atık bırakmalarının engellenmesi için 30’dan fazla kamera ve kontrol sisteminin devreye alınacağını açıkladı.
“KÖRFEZ GÖLE DÖNÜŞEBİLİR”: SIĞLAŞMA VE SEDİMAN BİRİKİMİ UYARISI
İZDENİZ Yönetim Kurulu Lideri Dr. Işıkhan Güler, Körfez’deki sediman birikiminin kritik seviyeye ulaştığını, gemi trafiği koridorunun önemli halde daraldığını belirterek büyük ölçekli taban tarama projesinin ehemmiyetine dikkat çekti.
ÇED sürecinin 4,5 yılda tamamlandığını söyleyen Güler, çıkarılacak 45 milyon metreküp materyal için Homa Dalyanı’nın uygun olmadığını, Körfez dışında iki yapay ada kurulmasını önerdiklerini tabir etti. “Bu adalar hem çevresel riskleri ortadan kaldıracak hem de kuş ve deniz canlıları için yeni ömür alanları oluşturacak” dedi.
Toplantının sonunda İSTÖP üyeleri; bilim konseyinin tekliflerinin izlenmesi, arıtma tesislerinin güçlendirilmesi, taban tarama ve dere temizliğinin kararlılıkla sürdürülmesi ve gemi kaynaklı kirliliğe karşı aktif kontrol yapılması hususlarında ortak irade ortaya koydu.