TÜİK’in 2025 “İş ve Aile Yaşamının Uyumu” araştırması, bakım sorumluluklarının özellikle kadınların çalışma hayatını doğrudan etkilediğini ortaya koydu. Uzun çalışma saatleri ise iş ve bakım dengesindeki en büyük sorun olarak öne çıktı.
ANKARA (İGFA) – TÜİK tarafından yayımlanan 2025 yılı “İş ve Aile Yaşamının Uyumu” araştırmasına göre, Türkiye’de 18-74 yaş grubundaki 59,1 milyon kişinin yüzde 43,1’inin bakım sorumluluğu bulunuyor. Kadınlarda bu oran yüzde 45,6’ya çıkarken erkeklerde yüzde 40,6’da kaldı.
Araştırma, bakım sorumluluğu bulunan kadınların işgücüne katılımında ciddi bir baskı yaşandığını ortaya koydu. Kadınlarda bakım sorumluluğu olanların işgücüne katılma oranı yüzde 37,8’de kalırken, erkeklerde bu oran yüzde 86’ya ulaştı.
İstihdamdaki kişilerin önemli bir bölümünün çocuk bakım yükünü üstlendiği görüldü. Çalışanların yüzde 39’u yalnızca çocuk bakım sorumluluğu taşıyor. Buna karşın profesyonel bakım hizmeti kullanımı oldukça sınırlı kaldı. Çocuk bakım sorumluluğu bulunan çalışanların yalnızca yüzde 14’ü kurumsal bakım merkezlerinden yararlanırken, yüzde 83’ü hiçbir profesyonel destek almadan bakım sürecini yürüttü.
Araştırmaya göre çalışan ebeveynlerin yarısından fazlası çocuk bakımını kendi imkânlarıyla çözmeye çalışıyor. Bakım hizmeti kullanmayanların yüzde 50,8’i çocuk bakımını kendisi veya eşiyle birlikte üstlendiğini belirtti. Yüksek bakım maliyetleri ise dikkat çeken nedenlerden biri oldu.
Yetişkin bakımında da benzer tablo ortaya çıktı. Çalışan ve yetişkin bakım sorumluluğu bulunanların yüzde 79,3’ü herhangi bir bakım hizmeti kullanmadığını açıkladı. Hizmet almayanların önemli kısmı buna ihtiyaç duymadığını belirtirken, yaklaşık yüzde 18’i bakım hizmetlerinin pahalı olduğunu ifade etti.
İş ve bakım yükünü birlikte taşımaya çalışan milyonlarca kişi için en büyük sorun ise uzun çalışma saatleri oldu.
Zorluk yaşadığını belirten 4,3 milyon kişinin yüzde 38,4’ü uzun mesaiyi en önemli engel olarak gösterdi.Bunu yorucu iş koşulları ve uzun ulaşım süreleri izledi.
